Heipitíteas B

Céard is Heipitíteas B ann? Cén chaoi a bhfaightear Heipitíteas B? Cén chaoi a scaiptear Heipitíteas B? Céard iad na siomtóim a bhaineann le Heipitíteas B? Cé atá i mbaol Heipitíteas B a fháil? Cá fhad a mhaireann an cumas ionfhabhtaithe Heipitíteas B i nduine? Cé chomh tromchúiseach is atá Heipitíteas B? Cén chaoi ar féidir cosc a chur le Heipitíteas B? Céard is cúrsa imdhíonachta Heipitíteas B ann? An bhfuil an vacsaín Heipitíteas B sábháilte? Cá bhfuil tuilleadh eolais ar fáil? Má tá aon imní ort faoi vacsaíní nó aon cheist agat ina dtaobh téigh i dteagmháil le do dhochtúir teaghlaigh nó leis an oifig sláinte áitiúil Céard is Heipitíteas B ann? Ar ais go barr an leathanaigh Is galar é seo a fhaightear ón víreas Heipitíteas B agus ionsaíonn sé an ae a mbíonn buíochan (dath buí ar an gcra iceann agus sna súile)mar thoradh air. De ghnáth imíonn an víreas tar éis 6 mhí agus bíonn imdhíonacht acu ansin dá bharr. Ach i gcás daoine eile (tuairim is duine amháin as gach deichniúr a fhaigheann Heipitíteas B mar dhuine fásta) bíonn siad ionfhabhtaithe i gcónaí agus uaireanta eascraíonn cirrhosis nó ailse san ae as thar tréimhse de bhlianta. Tá an t-iarchúram thar a bheith tábhachtach chun athruithe a thabhairt faoi deara go luath agus cóireáil a dhéanamh orthu más gá. Is féidir cosc a chur ar Heipitíteas B trí úsáid a bhaint as vacsaín atá sábháilte agus éifeachtach.   Cén chaoi a bhfaightear Heipitíteas B? Ar ais go barr an leathanaigh Víreas is cúis le Heipitíteas B agus fuarthas an víreas áirithe sin san iliomad sreabhán coirp m.sh. allas, deora, seile, seamhan agus táil faighne. Ach is ó fhuil ionfhabhtaithe is mó a scaiptear an víreas ó dhuine go duine. Chun go dtarlódh an tarchur caithfidh táil infhabhtaithe teacht i dteagmháil le gearradh sa chraiceann nó le seicin mhúcasach.   Cén chaoi a scaiptear Heipitíteas B? Ar ais go barr an leathanaigh Le linn gnéis má tá an t-ionfhabhtú ag do phairtnéir. Idir máthair ionfhabhtaithe agus a leanbh le linn bhreith an linbh. Snáthaidí á roinnt le linn do dhrugaí a bheith in úsáid. Trealamh eile insteallta drugaí a roinnt le daoine eile. Trí fhuilaistriú a fháil i dtír áit nach ndéantar an fhuil a thástáil don víreas heipitíteas B. Déantar an fhuil uile a thástáil in Éirinn le haghaidh Heipitíteas B. Má tá cineálacha eile heipitíteas agat, is féidir leat fós heipitíteas B a fháil. Céard iad na siomtóim a bhaineann le Heipitíteas B? Ar ais go barr an leathanaigh Uaireanta bíonn géarheipitíteas B ag daoine agus ní bhíonn aon siomtóim acu, ach bíonn breoiteacht thromchúiseach ar dhaoine eile agus bíonn orthu seal a chaitheamh san ospidéal. Ar na siomtóim a bhaineann le Heipitíteas B tá Buíochán (Dath buí ar an gcraiceann agus sna súile), Craiceann tochasach, Tuirse agus traochadh, Gan ghoile agus cailliúint meáchain, Buinneach agus urlacan, Pianta sna hailt Cé atá i mbaol Heipitíteas B a fháil? Ar ais go barr an leathanaigh Víreas is cúis le Heipitíteas B agus fuarthas an víreas áirithe sin san iliomad sreabhán coirp m.sh. allas, deora, seile, seamhan agus táil faighne. Ach is ó fhuil ionfhabhtaithe is mó a scaiptear an víreas ó dhuine go duine. Sin an fáth go bhfuil grúpaí áirithe daoine atá níos mó i mbaol ná daoine eile an galar a fháil, mar shampla leanaí a bheirtear a bhfuil an mháthair ionfhabhtaithe, úsáideoirí drugaí infhéitheacha, teagmháil sa bhaile agus caidreamh gnéis le daoine atá ionfhabhtaithe, daoine a mbíonn an iliomad caidrimh ghnéis acu le daoine éagsúla, fir a mbíonn gnéas acu le fir eile Lucht Cúram Sláinte, Gardaí agus foireann na Seirbhíse Tarrthála, Daoine a bhfuil deacracht foghlama acu agus atá ag freastal ar institiúid ar leith. Cá fhad a mhaireann an cumas ionfhabhtaithe Heipitíteas B i nduine? Ar ais go barr an leathanaigh Is féidir leis an bhreoiteacht teacht chun cinn 2 go 6 mhí tar éis do dhuine bheith i dteagmháil leis an víreas, de ghnáth laistigh de 2-3 mhí. Is féidir an víreas a aimsiú sula dtagann na siomtóim chun cinn agus is féidir leis leanúint ar aghaidh ar feadh cúpla mí. I gcásanna áirithe ní bhíonn ar chumas an choirp an víreas a dhíbirt agus bíonn na daoine sin ina n-iompróirí ar feadh a saoil. Ní tharlaíonn sé sin ach i gcás 10% de dhaoine fásta a fhaigheann an t-ionfhabhtú agus ach tarlaíonn sé i gcás 90% dóibh siúd a ionfhabhtaítear agus iad ina leanaí.   Cé chomh tromchúiseach is atá Heipitíteas B? Ar ais go barr an leathanaigh Is féidir le hionfhabhtú fadtéarmach eascairt as Heipitíteas B agus galar san ae mar thoradh air sin agus bás i gcás ailse san ae agus cirrhosis. Gheobhaidh tuairim is duine amháin as gach triúr a bhfuil an cineál ainsealach den ghalar orthu cirrhosis nó ailse san ae. Go hiondúil bíonn ionfhabhtú fadtéarmach mar thoradh ar Heipitíteas B i leanaí.   Cén chaoi ar féidir cosc a chur le Heipitíteas B? Ar ais go barr an leathanaigh Tá vacsaín shábháilte agus éifeachtach ar fáil chun cosc a chur le Heipitíeas B agus ní mó an vacsaín seo a thabhairt do gach éinne atá i mbaol ionfhabhtú a fháil ón ngalar. Mhol an Roinne Sláinte agus Leanaí agus an Coiste Imdhíonachta Náisiúnta go ndéanfaí gach éinne atá i mbaol a imdhíonadh. Ar na céimeanna coisctheacha eile chun teagmháil le sreabháin choirp agus fola a sheachaint tá siad seo a leanas: lámhainní a chaitheamh, lámha a ní, gach snáthaid a úsáid riamh agus gortú a sheachaint. Má tá duine ina iompróir Heipitíteas B ba chóir don duine sin coiscín a chaitheamh le linn gnéis agus gan rásúir, scuaba fiacail ná aon rud eile a bhfuil fuil ionfhabhtaithe air a roinnt lena chéile.   Céard is cúrsa imdhíonachta Heipitíteas B ann? Ar ais go barr an leathanaigh Seo cúrsa imdhíonachta (an cúrsa imdhíonacha Heipitíteas B) ina dtugtar trí dháileog den vacsaín. Tugtar iad seo ag 0, 1 agus 6 mhí. Tugtar an vacsaín sa mhatán ag barr ghéag na láimhe. Glactar tástáil fola chomh maith leis sin 2 mhí tar éis dheireadh an chúrsa imdhíonachta chun a chinntiú go raibh sé éifeachtach. Má ghlacann duine an cúrsa agus má léiríonn an tástáil fola go bhfuil imdhíonacht acu, ní gá dóibh an vacsaín a fháil arís.   An bhfuil an vacsaín Heipitíteas B sábháilte? Ar ais go barr an leathanaigh Tá an vacsaín Heipitíeas B an-sábháilte. Ar na frithghníomhartha is coitianta bíonn deargadh agus pian áit ar tugadh an t-instealladh. Corruair tarlaíonn fiabhras, gríos agus siomtóim cosúil leosan a ghabhann leis an bhfliú. Má tá sé ar intinn ag bean thorrach an vacsaín a fháil, ba chóir di dul i dteagmháil leis an dochtúir teaghlaigh roimh ré.   Cá bhfuil tuilleadh eolais ar fáil? Ar ais go barr an leathanaigh Is féidir tuilleadh eolais maidir le himdhíonadh a fháil ó do dhochtúir teaghlaigh, ó altra sláinteachais phoiblí, ón gclinic S.T.I. (Sexually Transmitted Infections) Clinic nó ón oifig áitiúil HSE. Le heolas níos cuimsithí a fháil ar Heipitíteas B, féach ar National Immunisation Guidelines of Ireland 2002, Caibidil 6 mar atá ar fáil ar an suíomh Gréasáin seo: http://www.hpsc.ie/A-Z/VaccinePreventable/Vaccination/Publications/ImmunisationGuidelines/#d.en.937  Tá eolas níos cuimsithí ar an vacsaín Hepitíteas B le fáil ón Health Protection Surveillance Centre ar an suíomh Gréasáin:http://www.hpsc.ie/A-Z/HepatitisHIVAIDSandSTIs/HepatitisB/